Maro Lange

Maro Lange

Opleiding
Architectuur
Lichting
2024
E-mail
lange_199@hotmail.com
Contact
LinkedIn

Theatre of Transformation

The city decor of Almere
 

Mijn project, Theatre of Transformation, is een alternatief plan voor Kasteel Almere. Een transformatie waarin de poëzie van de ruïne als ontwerpuitgangspunt wordt genomen. Een transformatie die is ontworpen met de achtergebleven bouwmaterialen, waardoor er amper nieuwe grondstoffen nodig zijn. Een transformatie die niet wordt gedreven door commercie, maar waar een culturele functie wordt ingepast waar de stad Almere zoveel behoefte aan heeft.  

Manifest 
Een onafgebouwde ruïne. De kenmerkende kasteeltoren die boven de bomen uitsteekt. Achtergelaten bouwmaterialen. Verhalen over een kinderlokker die op het terrein zou wonen. Verhalen over illegale feestjes in een leeg zwembad in de kelder. Verhalen over een hond die achter je aan kwam als je over het hek klom.  

Het Kasteel Almere, en de bijbehorende legendes fascineerde mij 15 jaar geleden al. Sinds 2002 is de bouw van de beoogde trouwlocatie gestaakt en het terrein ontoegankelijk. Maar als tiener moest ik dit merkwaardige bouwwerk van dichterbij bekijken. Een gefabriceerd houten opstapje maakte het opmerkelijk makkelijk om het terrein te betreden. Ik was duidelijk niet de enige die deze plek van dichtbij wilde zien. Eenmaal op het terrein moest ik mij door overwoekerde natuur een weg zien te banen om bij het kasteel te komen. Het gebouw voelde kwetsbaar, aan haar lot overgelaten. Het was een leeg omhulsel, als een bouwwerk in een filmdecor.  

Doordat er 23 jaar niet naar het gebied is omgekeken is het gebied op natuurlijke wijze getransformeerd: Krakers bewonen het gebied, het gebied wordt gebruikt als grasweide voor schapen van de boer om de hoek, en de natuur heeft in samenspel met de achtergebleven ruïnes en bouwmaterialen spectaculaire vormen aangenomen. Naast het duidelijk zichtbare kasteel, zijn ook andere gebouwen en landschappelijke elementen van het oorspronkelijke plan al deels gebouwd, en veranderd in ruïnes. De contouren van de geschiedenis staan als een tekening in het landschap gekerfd. De verhalen in combinatie met de ruïnes en het verwilderde landschap resulteren in een plek met karakter, een plek die tot de verbeelding spreekt. De half afgebouwde structuren laten tevens interpretatie over voor een vervolg van de plek. De plek is uniek in haar fysieke voorkomen maar ongedefinieerd in het gebruik. Dit maakt dat al het denkbare nog mogelijk is op deze locatie en dat mijn fantasie op hol slaat. 
 
Een spontane plek als deze is een zeldzaamheid in de verder tot in de puntjes geplande stad Almere. Dit maakt dat de plek nu al een bepaalde kwaliteit met zich meebrengt. En, het mystieke voorkomen van de plek zoals zij nu is zit stevig in het collectief geheugen van de Almeerder gekerfd. Dit spontane en mystieke karakter zijn belangrijke kwaliteiten om te bewaken. Maar deze kwaliteit wordt op dit moment slechts door een handjevol mensen ervaren, de mensen en dieren die daadwerkelijk gebruik maken van de plek. En een beetje voor mensen als ik, die een fascinatie voor de plek hebben en met drones over het gebied vliegen. De plek moet een bestemming krijgen zodat meer mensen deze kwaliteit kunnen ervaren, maar deze bestemming moet niet teniet doen aan de bestaande kwaliteit van het gebied.  

Nog langere (formele) leegstand pakt bovendien waarschijnlijk nadelig uit voor het gebied. Met de vraag naar meer woningen is ook dit gebied een potentiële locatie voor woningbouw. Het gebied is al verkocht aan een projectontwikkelaar die een plan heeft om 850 woningen te bouwen. Het huidige bestemmingsplan laat dit niet toe, maar de politieke druk om woningbouw toch toe te staan groeit. Dit zou de in potentie meest waardevolle plek van de stad veranderen in wederom een nieuwe woonwijk: er is in Almere geen tekort aan bouwgrond, wel aan unieke plekken die tot de verbeelding spreken en inspireren. 

Ergens tussen loslaten en ingrijpen ligt mijn opgave: te weinig doen maakt dat het gebied hoogstwaarschijnlijk eindigt in een door commercie gedreven herontwikkeling; een ingrijpende interventie zou afbreuk doen aan de mystiek van het gebied. Daarom wil ik een functie die samensmelt met het gebied. Een functie die kan wortelen, maar die niet domineert. En een functie die, passend bij het karakter van het gebied, spontaniteit en verassing teruggeeft aan de groeiende stad Almere. 


Afstudeerdatum: 20 december 2023 
Afstudeercommissie: Bart Bulter (mentor), Hannah Schubert, Machiel Spaan 
Toegevoegde leden t.b.v. het examen: Ricky Rijkenberg, Stephan Verkuijlen

Terug naar lijst
Delen